Boere-dialoog wys om belangrikheid van familieboere
Familieboere is die pilare van landbou wêreldwyd. Hulle produseer die meeste van die wêreld se kos, beskerm biodiversiteit en onderhou landelike gemeenskappe. Sonder familieboere is daar geen voedselsekerheid, geen voedselsoewereiniteit en geen vrede nie.”
Dit was die mening van Ettore Prandini, president van Coldiretti (Italië), by die G20 Boeredialoog wat deur die Suider-Afrika Agri Inisiatief (Saai) op 17 September 2025 by die fakulteit landbou- en bosbou-wetenskappe van die Universiteit Stellenbosch aangebied is. Die twee-uur lange hibriede geleentheid het plaaslike afgevaardigdes en digitale deelnemers van Europa, Noord-Amerika, Asië en Afrika byeengebring, om te verseker dat die egte stem van boere verteenwoordig word in wêreldwye beleidsdebatte.
Die dialoog het op vier kern temas gefokus: familieboerdery; digitalisering, innovasie en kunsmatige intelligensie; vee en proteïene; en handel en voedselsekerheid. Die insette sal die basis vorm van ’n boere-verklaring wat by die G20 Staatshoofberaad in Johannesburg in November 2025 voorgelê word.
Stemme
Uit die Verenigde State het Rob Larew, president van die National Farmers Union (NFU), gewaarsku teen die groeiende mag van monopolieë, “Te dikwels is daar te min korporatiewe monopolieë wat die onafhanklikheid van familieboere in ’n groot nadeel plaas. Regerings moet besluit: óf aanvaar beleide wat onafhanklike boere ondersteun, óf aanvaar verantwoordelikheid vir die uitkalwing van voedselsekerheid en -soewereiniteit.”
Uit Kanada het Keith Currie, president van die Canadian Federation of Agriculture, die belangrikheid van beskerming in die digitale era uitgelig, “Tegnologie is reeds hier, en boere wil dit benut. Maar ons het regerings nodig om deursigtigheid en integriteit te verseker sodat boere se data nie misbruik word nie en hul onafhanklikheid beskerm bly.”
Bennie van Zyl van TLU-SA het ook die plaaslike én globale waarde van familieboerdery beklemtoon, “Familieboerdery is die ruggraat van ons landelike gemeenskappe en ’n onmisbare skakel tot wêreldwye voedselsekerheid. Om familieboerdery te beskerm is nie net ’n plaaslike saak nie, dit is ’n wêreldwye belegging in stabiliteit, voedselsekerheid en volhoubaarheid.”
AJ Mthembu, president van Afasa (Suid-Afrika), het die belang van inheemse kennis en veerkragtigheid onderstreep, “Familieboere lê die grondslag vir voedselsoewereiniteit. As ons hulle verloor, loop ons die risiko van wêreldwye voedselsekerheid. Tegnologie moet gebruik word om hierdie fondament te versterk, nie te vervang nie.”
Druk
Die dialoog het ook die toekoms van vee en dierlike proteïene aangespreek. Prof. Peer Ederer, voorsitter van die WFO se wetenskaplike raad, het gewaarsku teen misleide beleidsrigtings, “Verskeie prominente regerings verminder aktief hul voedselproduksie en beperk uitvoere van dierlike proteïene – selfs terwyl die wêreld dit meer as ooit nodig het. Dit is ideologie, nie wetenskap nie. Dierlike voedsel is voedsaam, nie gevaarlik nie, en volhoubare veeboerdery beskerm die ekologiese balans.”
Luigi Scordamaglia van Coldiretti (Italië) het gewaarsku teen die monopolisering van alternatiewe proteïene, “Laboratorium-vleis is die teenoorgestelde van familieboerdery – dit konsentreer mag in die hande van ’n paar multinasionale maatskappye. Ons moet deursigtigheid in etikettering verdedig en die werklike boer se bestaan beskerm.”
Digitalisering
Gesprekke het ook gefokus op digitalisering en kunsmatige intelligensie.
Prof. Ederer het die rol van “vertroue-ingenieurswese” deur groot data bespreek as ’n middel om finansiering en waardekettings te herstruktureer. Afgevaardigdes uit Italië het hul model gedeel waar klein boere geïntegreer word in gedeelde datastelsels, wat Europa se hoogste landbou-waardetoevoeging skep.
Oor handel en markte het Carmelo Troccoli, direkteur van die wêreldboeremark-koalisie, gepleit vir sterker plaaslike voedselsisteme, “Dit is paradoksaal dat landelike gebiede waar kos geproduseer word, dikwels dieselfde plekke is waar voedselsekerheid die swakste is. Boere moet nie net produseer nie – hulle moet ook die reg hê om direk te verkoop en hul gemeenskappe te onderhou.”
Verenigde boodskap
Ten spyte van verskillende perspektiewe het ’n gemeenskaplike tema duidelik na vore gekom: die dringende behoefte om die onafhanklikheid, winsgewendheid en volhoubaarheid van familieboere in ’n vinnig veranderende wêreld te beskerm.
Theo de Jager, voorsitter van Saai, het afgesluit, “Vandag het boere van regoor die wêreld met een stem gepraat. In ’n globale voedselsisteem onder druk van verkorporatisering, veranderende handelsomgewings en alternatiewe proteïene, bly familieboere die hoeksteen van voedselsekerheid en landelike lewe. Hierdie dialoog verseker dat die egte stem van boere gehoor sal word by die G20-beraad.”
